Belančevine u mokraći (Proteinuria)

Jedna od glavnih funkcija bubrega je da odstranjuju toksine imetaboličke produkte te višak vode i soli iz krvi. Ovaj proces se odigrava u funkcionalnim jedinicama bubrega koje se nazivaju nefroni, a one se sastoje od glomerula (filtera) i tubula (cevčica). Proces filtracije krvi se odigrava u glomerulima, a u tubulima se pored procesa sekrecije nekih toksina i metaboličkih produkata odigrava i process reapsorpcije (ponovnog vraćanja u krv) korisnih supstanci. Membrana glomerula, kada je zdrava, sprečava prolazak belančevina iz krvi. U slučajevima oštećenja ove membrane dolazi do prolaska belančevina iz krvi i njihovog gubikta putem mokraće.


Normalno se mokraćom gubi do 150 mg belančevina dnevno, a ukoliko je ova količina veća govorimo o patološkoj proteinuriji.

DA LI PROTEINURIJA UZROKUJE SIMPTOME – Generalno pacijenti sa blagom proteinurijom nemaju nikakve simptome, a u slučaju značajnije proteinurije mogu se pojaviti otoci lica, ekstremiteta i stomaka. Takođe, kod izraženije proteinurije pacijenti mogu primetiti pojačano penušanje urina.

TIPOVI PROTEINURIJE - Proteinurija se deli u tri grupe: tranzitorna (povremena), ortostatska (vezana za položaj tela) i perzistentna (stalno prisutna).

Tranzitorna proteinurija - Tranzitorna proteinurija je najčešća i ona obično prolazi bez ikakvog tretmana. Može biti uzrokovana stresogenim stanjima kao što su povišena temperature i težak fizički napor. Ona se takođe more pojaviti i u sklopu urinarnih infekcija.

Ortostatska proteinurija – Ortostatska proteinurija je proteinurija koja se javlja samo u stojećem položaju a nestaje u ležečem položaju. Ona se javlja kod 2-5% odraslih osoba, ali je retka posle 30-te godine života. Uzrok ortostatske proteinurije nije poznat. Ortostatska proteinurija nije štetna, ne zahteva tretman i tipično nestaje sa starenjem.

Za postavljanje dijagnoze ovog tipa proteinurije pacijent treba da skuplja mokraću odvojeno tokom stajanja/sedenja (obično tokom dana) i posle ležanja (obično posle spavanja od nekoliko sati).

Perzistentna proteinurija – Ovaj tip proteinurije se javlja kod osoba sa bubrežnim ili drugim oboljenjima kao što su šečerna bolest, povišen krvni pritisak ili neke bolesti koštane srži (multipli mijelom i povezane bolesti).

DIJAGNOSTIKA PROTEINURIJE

Testiranje urina – Proteinurija se utvrđuje ispitivanjem mokraće. Ovo ispitivanje se najčešće radi test trakama koje nisu sasvim precizne i mora se ponoviti više puta. Pored toga potrebno je uraditi i pregled sedimenta urina kako bi se videlo da li u urinu ima krvnih ćelija, bakterija, kristala ili cilindara koji mogu upućivati na specifična bubrežna oboljenja.

Ako su proteini u urinu pozitivni prilikom ispitivanja test trakom sledeći korak je određivanje količine proteina u urinu koje se može raditi iz jednog uzorka urina ili iz urina skupljenog tokom 24 sata. Ukoliko mokraću skupljate u kućnim uslovima istu je potrebno čuvati na hladnom mestu kao što je frižider.

Ispitivanje krvi – Kod svih pacijenata koji imaju proteinuriju potrebno je uraditi I testove krvi (urea i kreatinin) čiji je cilj ispitivanje funkcije bubrega (jačina glomerulske filtracije).

Biopsija bubrega – Pored određivanja kreatinina u krvi za postavljanje dijagnoze neretko je potrebno uraditi I dopunske analize krvi te radiološka ispitivanja (ultrazvučni pregled bubrega i drugo). Ponekad je potrebno uraditi i biopsiju bubrega - u lokalnoj anesteziji uzima se mali deo tkiva bubrega koji se analizira pod mikroskopom.

TRETMAN I PROGNOZA – Tranzitorna i ortostatska proteinurija nisu štetne i ne zahtevaju specifičan tretman. Kod perzistentne proteinurije izbor tretmana zavisi od oboljenja koje je uzrok proteinurije. Nevezano za specifični tretman obično se primenjuju i neki lekovi (ACE inhibitori ili blokatori AT receptora) koji eliminišu ili smanjuju proteinuriju.

Svaka proteinurija treba biti ispitana od strane lekara.

Pomozite nam da postanemo još bolji!
Da li ste pronašli željenu informaciju na ovoj stranici? Da Ne
Da li je sadržaj na ovoj stranici lak za razumevanje? Da Ne
Da li je sadržaj kompletan i sa dovoljno detalja? Da Ne